بهروزرسانی: ۹ اکتبر ۲۰۲۶
Habacus یک بانک نیست؛ یک mediatore creditizio (واسطه و مقایسهگر اعتباری دارای مجوز) است که به دانشجویان کمک میکند وامهای تحصیلی موجود را پیدا، مقایسه و برای آنها درخواست بدهند. این پلتفرم اعلام میکند با بیش از ۷۰ بانک و مؤسسه مالی کار میکند و برای بعضی محصولات، از جمله Fondo per lo Studio (صندوق دولتی وام تحصیلی) و برخی وامهای دانشجویی بانکی، نقش راهنما و در بعضی موارد تأییدکننده شرایط تحصیلی را دارد.
این راهنما توضیح میدهد چه کسانی میتوانند از مسیر Habacus وام بگیرند، تفاوت وامهای دارای ضمانت دولت با محصولاتی مثل per Merito بانک Intesa Sanpaolo چیست، چه مدارکی لازم است، مبلغ وام چقدر است، پول چگونه پرداخت میشود، بازپرداخت از چه زمانی شروع میشود و هنگام مقایسه بانکها باید به چه چیزهایی توجه کرد.
اول از همه: آیا Habacus خودش وام میدهد؟
خیر. قرارداد وام با بانک بسته میشود، نه با Habacus. نقش Habacus معمولاً شامل این موارد است:
- بررسی اولیه شرایط شما؛
- نمایش و مقایسه گزینههای موجود؛
- راهنمایی برای آمادهکردن مدارک؛
- تأیید یا certificazione (گواهیکردن) شرایط تحصیلی برای بعضی محصولات؛
- پیگیری شرایط ادامه تحصیل پیش از پرداخت قسطهای بعدی وام؛
- راهنمایی تا مرحله درخواست رسمی از بانک.
تصمیم نهایی درباره اعطای وام، مبلغ، نرخ و شرایط بازپرداخت همیشه با بانک است.
دو مسیر اصلی که باید بشناسید
وقتی در Habacus وام دانشجویی جستوجو میکنید، ممکن است با محصولات مختلفی روبهرو شوید. دو گروه مهم برای دانشجویان عبارتاند از:
1) Fondo per lo Studio — وام تحصیلی با ضمانت دولت
Fondo per lo Studio (صندوق اعتبار برای جوانان/وام تحصیلی) توسط Consap مدیریت میشود و دولت بخشی از ریسک بانک را تضمین میکند.
طبق مقررات جدید ۲۰۲۶:
- ضمانت دولتی تا ۷۰٪ وام را پوشش میدهد؛
- حداکثر کل وام برای تحصیل در ایتالیا میتواند تا ۵۰٬۰۰۰ یورو برسد؛
- برای بعضی دورههای تحصیلی خارج از ایتالیا سقف تا ۷۰٬۰۰۰ یورو افزایش مییابد؛
- پرداخت معمولاً به صورت tranche (مرحلهای/قسطهای سالانه) انجام میشود؛
- هر tranche سالانه معمولاً حداکثر ۱۵٬۰۰۰ یورو است.
2) وامهای اختصاصی بانکها مثل Intesa Sanpaolo «per Merito»
این محصولات الزاماً همان Fondo Studio نیستند. برای نمونه، per Merito بانک Intesa Sanpaolo یک خط اعتباری دانشجویی است که Habacus در فرایند بررسی شرایط تحصیلی آن نقش دارد.
در per Merito، بسته به دوره تحصیلی، امکان دریافت تا ۷۵٬۰۰۰ یورو وجود دارد و برای بعضی دورهها بعد از پایان تحصیل تا ۲۴ ماه periodo ponte (دوره تنفس/فاصله قبل از بازپرداخت) پیشبینی شده است.
چه کسانی میتوانند از Fondo Studio استفاده کنند؟
شرایط پایه طبق مقررات ۲۰۲۶ و توضیحات Habacus شامل موارد زیر است:
- سن بین ۱۸ تا ۴۰ سال؛
- ثبتنام منظم در یک دوره آموزشی واجد شرایط؛
- نداشتن بدهی ثبتنامی به مؤسسه آموزشی؛
- نبودن در وضعیت fuori corso (خارج از سنوات عادی تحصیل)؛
- برای ورود به دوره کارشناسی، پزشکی چرخهواحد یا ITS: معمولاً دیپلم حداقل ۷۵/۱۰۰؛
- برای دورههای پس از لیسانس مثل Laurea Magistrale، Master یا تخصص: معمولاً مدرک قبلی حداقل ۱۰۰/۱۱۰؛
- برای بسیاری از محصولات دارای ضمانت دولت، residenza in Italia (اقامت/رزیدنزا در ایتالیا) لازم است.
نکته مهم برای دانشجویان ایرانی و سایر non-EU: داشتن ویزا یا permesso di soggiorno (اجازه اقامت) بهتنهایی همیشه کافی نیست. بعضی محصولات صراحتاً residenza در ایتالیا میخواهند و برخی بانکها حتی شرط سابقه اقامت طولانیتری دارند.
شرایط Intesa Sanpaolo «per Merito» چیست؟
شرایط این محصول با Fondo Studio یکی نیست. طبق اطلاعات فعلی بانک:
- متقاضی باید حداقل ۱۸ سال داشته باشد و هنگام درخواست بیش از ۴۵ سال نداشته باشد؛
- باید حداقل ۴ سال در ایتالیا resident (دارای سابقه اقامت رسمی) بوده باشد؛
- باید در دورهای که میخواهد برای آن وام بگیرد ثبتنام شده باشد؛
- نباید fuori corso باشد؛
- بانک شرایط تحصیلی و در نهایت merito creditizio (اعتبارسنجی مالی) را بررسی میکند؛
- ضامن یا تضمین ملکی والدین بهطور عمومی لازم نیست.
برای اثبات شرط اقامت، Intesa صراحتاً certificato storico di residenza (گواهی سابقه اقامت از Comune/شهرداری) را میخواهد و صرف permesso di soggiorno جای آن را نمیگیرد.
چه دورههایی قابل تأمین مالی هستند؟
بسته به محصول و بانک، معمولاً این مسیرها میتوانند پوشش داده شوند:
- Laurea Triennale (کارشناسی)؛
- Laurea Magistrale (کارشناسی ارشد)؛
- Laurea Magistrale a ciclo unico (دورههای چرخهواحد مثل برخی رشتههای پزشکی و حقوق)؛
- Master universitario di I یا II livello (مستر دانشگاهی سطح اول یا دوم)؛
- Scuola di Specializzazione (دوره تخصص) در صورت قرارگرفتن در محصول مربوط؛
- Dottorato (دکتری پژوهشی)؛
- ITS Academy؛
- AFAM و بعضی کنسرواتوارها و آکادمیها؛
- برخی دورههای خارج از ایتالیا.
اما هر دانشگاه و هر دوره الزاماً در همه محصولات بانکی پذیرفته نمیشود. بهتر است نام دانشگاه و دوره را در ابزار Habacus وارد کنید تا محصولات سازگار با آن نمایش داده شوند.
وام را فقط میتوان برای شهریه استفاده کرد؟
خیر. طبق توضیحات Habacus، بسیاری از وامهای دانشجویی فقط برای پرداخت شهریه نیستند. بسته به محصول میتوان از مبلغ برای هزینههای مرتبط با تحصیل مانند موارد زیر نیز استفاده کرد:
- اجاره و deposito (ودیعه خانه)؛
- هزینه زندگی؛
- کتاب و جزوه؛
- کامپیوتر، تبلت و تجهیزات آموزشی؛
- حملونقل؛
- هزینه جابهجایی به شهر دیگر؛
- بخشی از هزینههای زندگی دانشجوی fuori sede (غیربومی).
چه مبلغی میتوان دریافت کرد؟
| محصول | حداکثر تقریبی | نحوه پرداخت |
|---|
| Fondo per lo Studio | تا €50,000 در ایتالیا؛ تا €70,000 برای برخی تحصیلهای خارج | معمولاً tranche سالانه، هر tranche حداکثر €15,000 |
| Intesa per Merito | تا €75,000 بسته به دوره | یکجا یا tranche، بسته به نوع دوره |
| per Merito – دانشگاههای ایتالیا، غیرقراردادی | در اطلاعات فعلی: تا حدود €20,000 برای دانشجوی in sede و €40,000 برای fuori sede | trancheهای معمولاً ششماهه |
| per Merito – بعضی Masterها | تقریباً €10,000 تا €75,000 | ممکن است یکجا باشد |
مبالغ دقیق به نوع دوره، مدت باقیمانده تحصیل، شهر محل تحصیل، دانشگاه و قرارداد احتمالی بین دانشگاه و بانک بستگی دارد.
بانکهای همکار Habacus کداماند؟
Habacus اعلام میکند با بیش از ۷۰ بانک و مؤسسه مالی همکاری یا مقایسه دارد. در صفحات رسمی فعلی این مجموعه نام بانکها و گروههایی مانند موارد زیر دیده میشود:
- UniCredit؛
- Intesa Sanpaolo؛
- Banco BPM؛
- Gruppo ICCREA / BCC؛
- Cassa Centrale Banca؛
- CiviBank؛
- Sparkasse / Cassa di Risparmio di Bolzano؛
- برخی BCCهای محلی و بانکهای منطقهای.
فهرست بانکهای فعال و شرایط آنها ممکن است تغییر کند. همچنین همه بانکهای همکار لزوماً یک محصول یکسان ندارند.
مقایسه عملی بانکها: به چه چیزی نگاه کنیم؟
| معیار | Fondo Studio / UniCredit و بانکهای Consap | Intesa per Merito |
|---|
| ضمانت والدین | معمولاً لازم نیست؛ ضمانت دولتی بخش بزرگی از ریسک را پوشش میدهد | معمولاً لازم نیست |
| سقف | تا €50k ایتالیا / €70k برخی مسیرهای خارج | تا €75k بسته به دوره |
| سن | 18–40 | تا 45 سال |
| اقامت | residenza in Italia؛ بانک ممکن است شرط اضافه داشته باشد | حداقل 4 سال residenza در ایتالیا |
| پرداخت | عموماً tranche سالانه | بسته به دوره، tranche یا یکجا |
| تنفس قبل از بازپرداخت | در محصولات دانشجویی معمولاً دوره preammortamento؛ Habacus برای Fondo Studio حداقل حدود 30 ماه پس از آخرین tranche را توضیح میدهد | تا 24 ماه periodo ponte |
| مدت بازپرداخت | طبق قرارداد و بانک | امکان بازپرداخت تا 30 سال از طریق وام شخصی اختصاصی |
| نرخ | معمولاً ثابت و وابسته به IRS + spread بانک؛ باید جدول Consap / بانک را مقایسه کرد | نرخ ثابت؛ شرایط دقیق در Foglio Informativo |
مهمترین نکته: فقط به «حداکثر مبلغ» نگاه نکنید. نرخ واقعی، هزینه کل، طول بازپرداخت، فاصله تا شروع اقساط، شرایط دریافت trancheهای بعدی و امکان مراجعه راحت به شعبه گاهی مهمتر از سقف وام هستند.
نرخ بهره چگونه تعیین میشود؟
در وامهای دانشجویی نرخ معمولاً ثابت است و هنگام قرارداد مشخص میشود.
در بعضی محصولات Fondo Studio، نرخ میتواند بر اساس IRS + spread تعیین شود:
- IRS شاخص مرجع نرخهای بلندمدت است؛
- spread حاشیهای است که بانک به نرخ مرجع اضافه میکند.
بنابراین نرخ یک بانک با بانک دیگر میتواند متفاوت باشد و باید TAN (نرخ اسمی سالانه) و مخصوصاً TAEG (هزینه مؤثر سالانه کل) را مقایسه کرد.
مراحل درخواست از طریق Habacus
- انتخاب مسیر تحصیلی: دانشگاه، رشته و مقطع را وارد میکنید.
- pre-verifica (بررسی اولیه): پرسشهایی درباره سن، اقامت، وضعیت تحصیلی و مدرک قبلی پاسخ میدهید.
- مقایسه محصولات: گزینههای احتمالی بانکها، مدت، نرخ و شرایط را میبینید.
- انتخاب بانک: محصولی را که با شرایط شما هماهنگتر است انتخاب میکنید.
- ارسال مدارک: Habacus یا بانک مدارک تحصیلی و هویتی را بررسی میکند.
- certificazione (تأیید شرایط تحصیلی): در محصولاتی که Habacus نقش certifier دارد، وضعیت شما تأیید میشود.
- درخواست رسمی: درخواست به بانک ارجاع میشود.
- بررسی بانک: بانک ارزیابی اعتباری و در Fondo Studio بررسی ضمانت Consap را انجام میدهد.
- امضای قرارداد: برای بسیاری از محصولات هنوز مراجعه حضوری به شعبه لازم است.
- پرداخت اولین tranche: پس از تکمیل مراحل، مبلغ طبق قرارداد آزاد میشود.
چه مدارکی معمولاً لازم است؟
فهرست دقیق بانکها متفاوت است، اما این مدارک رایجاند:
- پاسپورت یا carta d’identità (کارت هویت)؛
- codice fiscale (کد مالیاتی)؛
- permesso di soggiorno برای اتباع non-EU در صورت درخواست بانک؛
- certificato di iscrizione (گواهی ثبتنام دانشگاه)؛
- رسید پرداخت شهریه/مالیات ثبتنام؛
- transcript / certificato esami (ریز نمرات و امتحانات)؛
- گواهی CFU کسبشده؛
- دیپلم یا مدرک دانشگاهی قبلی همراه نمره نهایی؛
- در برخی محصولات certificato storico di residenza (گواهی سابقه اقامت)؛
- احتمالاً IBAN و مدارک بانکی لازم برای افتتاح حساب.
برای دانشگاههای دولتی، در برخی مراحل ممکن است autocertificazione (خوداظهاری رسمی) بهجای گواهی کاغذی پذیرفته شود.
آیا باید قبلاً در دانشگاه ثبتنام کرده باشم؟
معمولاً بله. صرف lettera di ammissione (نامه پذیرش) همیشه کافی نیست. Habacus توضیح میدهد که برای بسیاری از محصولات باید ثبتنام رسمی شده و حداقل پرداخت اولیه دانشگاه انجام شده باشد.
به همین دلیل این وامها معمولاً ابزار خوبی برای پرداخت تمام هزینههای قبل از ثبتنام نیستند؛ باید بتوانید مرحله اولیه ثبتنام را انجام دهید.
آیا ISEE یا درآمد خانواده لازم است؟
در بسیاری از وامهای دانشجویی Habacus، ISEE شرط اصلی پذیرش نیست و داشتن busta paga (فیش حقوقی) یا ضامن والدین هم معمولاً لازم نیست.
اما بانک همچنان حق دارد وضعیت اعتباری متقاضی را بررسی کند و تأیید نهایی هیچوقت خودکار نیست.
پرداخت trancheهای بعدی چه شرایطی دارد؟
وامهای چندساله معمولاً کل مبلغ را روز اول نمیدهند. پیش از tranche بعدی ممکن است بررسی شود که:
- برای سال بعد ثبتنام کردهاید؛
- شهریه/هزینه ثبتنام را پرداخت کردهاید؛
- در صورت لزوم حضور و فعالیت تحصیلی منظم دارید؛
- حداقل CFU یا درصدی از امتحانات را گذراندهاید.
در برخی محصولات مرتبط با Habacus، برای trancheهای بعدی باید حداقل ۵۰٪ امتحانات برنامه سالهای قبل گذرانده شده باشد.
اگر شرایط را از دست بدهید، tranche بعدی ممکن است متوقف شود و وام وارد مرحله preammortamento (دوره پیش از بازپرداخت) شود.
اگر دانشگاه یا رشتهام را عوض کنم چه میشود؟
وام معمولاً به دوره تحصیلی مشخصی متصل است. تغییر یا ترک دوره میتواند باعث توقف پرداخت trancheهای بعدی شود.
قبل از انتقال دانشگاه یا تغییر رشته باید با Habacus و بانک هماهنگ کنید؛ فرض نکنید وام خودکار به دوره جدید منتقل میشود.
بازپرداخت از چه زمانی شروع میشود؟
یکی از مزیتهای وام دانشجویی این است که بازپرداخت سرمایه معمولاً بلافاصله شروع نمیشود.
در محصولات مختلف:
- Fondo Studio میتواند دوره preammortamento (تنفس قبل از بازپرداخت) داشته باشد؛ Habacus در توضیحات فعلی خود برای برخی این محصولات از حداقل حدود ۳۰ ماه بعد از آخرین پرداخت صحبت میکند؛
- Intesa per Merito دوره ponte تا ۲۴ ماه دارد.
در این فاصله ممکن است سود همچنان روی مبلغ استفادهشده محاسبه شود؛ بنابراین «بدون قسط» الزاماً به معنی «بدون سود» نیست.
بازپرداخت چگونه انجام میشود؟
در پایان دوره تنفس، بسته به محصول میتوانید:
- مبلغ را یکجا تسویه کنید؛
- آن را به یک prestito personale (وام شخصی اختصاصی) تبدیل و ماهانه پرداخت کنید؛
- بخشی را نقدی و بقیه را قسطبندی کنید.
در per Merito، بازپرداخت قسطی میتواند تا ۳۰ سال ادامه داشته باشد. بازپرداخت طولانیتر قسط ماهانه را کمتر میکند اما معمولاً هزینه کل بهره را افزایش میدهد.
چقدر طول میکشد وام بگیریم؟
زمان ثابت و تضمینشدهای وجود ندارد. Habacus برای بعضی خدمات مشاورهای پاسخ اولیه سریع اعلام میکند، اما اعطای خود وام شامل چند مرحله است: بررسی مدارک، certificazione تحصیلی، بررسی اعتباری بانک، در صورت نیاز بررسی ضمانت Consap و امضای قرارداد.
اگر پرونده کامل باشد ممکن است فرایند سریعتر انجام شود؛ اگر مدرکی ناقص باشد یا بانک/Consap نیاز به بررسی اضافه داشته باشد، ممکن است چند هفته طول بکشد.
توصیه عملی: اگر شهریه یا اجاره شما deadline مشخص دارد، درخواست را حداقل چند هفته قبل شروع کنید و روی وام بهعنوان پول فوری چندروزه حساب نکنید.
دانشجوی non-EU یا ایرانی: چه چیزهایی را قبل از درخواست چک کند؟
- آیا محصول فقط برای residenti in Italia (مقیمان رسمی ایتالیا) است؟
- چند سال سابقه residenza لازم است؟
- آیا permesso di soggiorno فعلی باید مدت اعتبار مشخصی داشته باشد؟
- آیا مدرک قبلی خارجی و نمره آن برای شرط 75/100 یا 100/110 چگونه معادلسازی میشود؟
- آیا دانشگاه و رشته شما در محصول انتخابی پذیرفته شده است؟
- اگر تازه وارد ایتالیا شدهاید، آیا محصولی غیر از per Merito که شرط ۴ سال اقامت ندارد برایتان موجود است؟
برای دانشجویان خارجی، همین بخش میتواند تفاوت اصلی بین «واجد شرایط بودن روی کاغذ» و «قابل دریافت بودن واقعی» باشد.
بورسیه تحصیلی با وام قابل جمع است؟
طبق FAQ رسمی Habacus، داشتن borsa di studio (بورسیه تحصیلی) بهخودیخود مانع درخواست وام دانشجویی نیست.
بنابراین میتوانید مثلاً بورسیه منطقهای را برای بخشی از هزینهها داشته باشید و از وام برای کسری شهریه، اجاره یا هزینه زندگی استفاده کنید؛ البته باید شرایط خاص محصول بانک را بررسی کرد.
قبل از انتخاب بانک این ۱۰ سؤال را بپرسید
- TAEG واقعی من چقدر است؟
- نرخ ثابت است یا امکان تغییر دارد؟
- مجموع مبلغی که در پایان بازپرداخت میکنم چقدر میشود؟
- دوره تنفس چند ماه است؟
- در دوره تنفس آیا سود جمع میشود؟
- برای tranche بعدی چند CFU یا چند درصد امتحان لازم است؟
- در صورت افت تحصیلی چه اتفاقی میافتد؟
- آیا امکان بازپرداخت زودتر بدون هزینه وجود دارد؟
- برای امضای قرارداد باید به کدام شعبه بروم؟
- اگر دانشگاه یا رشته را عوض کنم چه میشود؟
کدام گزینه بهتر است؟
اگر شرط Fondo Studio را دارید: معمولاً ارزش دارد ابتدا محصولات دارای ضمانت دولت را بررسی کنید، چون برای دانشجوی بدون درآمد و ضامن طراحی شدهاند.
اگر به مبلغ بیشتری نیاز دارید یا شرایط Fondo Studio را ندارید: محصولی مثل Intesa per Merito یا دیگر وامهای بانکی قابل مقایسه در Habacus میتواند مناسبتر باشد.
اگر تازه به ایتالیا آمدهاید: per Merito احتمالاً بهدلیل شرط ۴ سال residenza گزینه آسانی نیست؛ باید گزینههای دیگر comparator را بررسی کنید.
جمعبندی
Habacus خودش پول قرض نمیدهد، بلکه یک واسطه تخصصی بین دانشجو و بانکهاست. نقطه قوت آن این است که بهجای مراجعه جداگانه به چند بانک، میتوانید شرایط دوره و وضعیت خود را وارد کنید و گزینههای مختلف را مقایسه کنید.
برای دانشجویان واجد شرایط، Fondo per lo Studio بهدلیل ضمانت ۷۰٪ دولت، سقف تا ۵۰ هزار یورو برای ایتالیا و عدم نیاز معمول به ضامن، یکی از مهمترین گزینههاست. در کنار آن، Intesa per Merito میتواند تا ۷۵ هزار یورو و دوره تنفس تا ۲۴ ماه ارائه دهد، اما شرط اقامت حداقل ۴ ساله در ایتالیا برای بسیاری از دانشجویان بینالمللی محدودکننده است.
قبل از امضا، نرخ واقعی، TAEG، مدت بازپرداخت، شرایط trancheهای بعدی و شرایط قطع یا تغییر دوره را حتماً از Foglio Informativo (برگه اطلاعات رسمی محصول) همان بانک بخوانید.
منابع: Habacus؛ Consap؛ ABI؛ Intesa Sanpaolo. شرایط و مبالغ تا ۹ اکتبر ۲۰۲۶ بررسی شدهاند.
#وام_دانشجویی #Habacus #FondoStudio #Consap #تحصیل_در_ایتالیا #دانشجویان_بینالمللی #IntesaSanpaolo #UniCredit #دانشگاه_ایتالیا
این مطلب راهنمای عمومی است و پیشنهاد اعتباری یا تضمین دریافت وام محسوب نمیشود. شرایط بانک، نرخها و فهرست بانکهای فعال ممکن است تغییر کند؛ قبل از امضا اسناد رسمی محصول را بررسی کنید.
عکس: David L. Espina Rincon / Unsplash — تصویر مرتبط با برنامهریزی مالی دانشجو.